मुंबई : Property Dispute Lawyer : कुटुंबात मालमत्तेवरून वाद निर्माण झाल्याच्या अनेक घटना समोर येतात. विशेषतः मुलगा, सून आणि सासू-सासरे यांच्यात घर, जमीन किंवा इतर मालमत्तेच्या हक्कावरून मतभेद होतात. अशा परिस्थितीत सुनेला सासू-सासऱ्यांच्या मालमत्तेत हिस्सा मागता येतो का? पतीच्या आई-वडिलांच्या घरात राहण्याचा अधिकार मिळू शकतो का? तसेच पतीच्या मृत्यूनंतर सुनेचा मालमत्तेवरील हक्क बदलतो का? असे प्रश्न अनेकांना पडतात.
भारतीय कायद्यानुसार, या प्रश्नांची उत्तरे मालमत्तेचा प्रकार, तिचा मालक, कुटुंबातील परिस्थिती आणि संबंधित कायदेशीर तरतुदींवर अवलंबून असतात. त्यामुळे सासू-सासऱ्यांच्या मालमत्तेत सुनेला कोणताही हक्क नसतो किंवा सर्व मालमत्तेत तिला हिस्सा मिळतो, असे सरसकट म्हणता येत नाही.
सासू-सासऱ्यांच्या मालमत्तेत सुनेला हिस्सा मिळतो का? Property Dispute Lawyer
सर्वसाधारणपणे, सासू-सासऱ्यांच्या स्वतःच्या मालकीच्या घरावर, जमिनीवर किंवा इतर मालमत्तेवर सुनेला केवळ सून असल्यामुळे थेट मालकी हक्क मिळत नाही.
उदाहरणार्थ, सासऱ्यांनी स्वतःच्या पैशातून घर खरेदी केले असेल किंवा सासूंच्या नावावर जमीन असेल, तर त्या मालमत्तेत सुनेला आपोआप हिस्सा मिळत नाही. मालमत्तेचा कायदेशीर मालक कोण आहे आणि संबंधित वारसा कायदा काय सांगतो, हे महत्त्वाचे ठरते. Inheritance Lawyer in India

मात्र, मालमत्तेच्या मालकीचे स्वरूप वेगळे असल्यास किंवा सुनेच्या बाजूने विशिष्ट कायदेशीर हक्क निर्माण होत असल्यास परिस्थिती बदलू शकते.
वडिलोपार्जित मालमत्तेत सुनेला हक्क मिळतो का?
वडिलोपार्जित मालमत्तेच्या बाबतीत अनेकदा गैरसमज निर्माण होतात. केवळ एखादी मालमत्ता वडिलोपार्जित आहे म्हणून सुनेला त्यात थेट हिस्सा मिळतोच, असे नाही.
मालमत्तेतील मुलाचा कायदेशीर हिस्सा, मालमत्तेचे स्वरूप आणि लागू असलेला वारसा कायदा यांचा विचार करावा लागतो. मुलाला त्या मालमत्तेत कायदेशीर हिस्सा असल्यास, त्याच्या हक्कातून काही परिस्थितींमध्ये सुनेला किंवा त्याच्या वारसांना संबंधित अधिकार मिळू शकतात.
त्यामुळे मालमत्ता वडिलोपार्जित आहे की स्वतः कमावलेल्या पैशातून खरेदी केलेली आहे, हे तपासणे महत्त्वाचे आहे.
सासू-सासऱ्यांच्या घरात राहण्याचा अधिकार आहे का? Property Rights in India
मालमत्तेतील मालकी हक्क आणि घरात राहण्याचा अधिकार या दोन वेगळ्या गोष्टी आहेत.
घरगुती हिंसाचारापासून महिलांचे संरक्षण करणाऱ्या कायद्यानुसार, काही परिस्थितींमध्ये विवाहित महिलेला सामायिक घरात राहण्याचा अधिकार मागता येतो. यासाठी घराची मालकी कोणाकडे आहे, संबंधित घरात ती महिला वैवाहिक कुटुंबासोबत राहत होती का आणि प्रकरणातील इतर परिस्थिती काय आहेत, याचा विचार केला जातो.
मात्र, हा अधिकार म्हणजे त्या घराची मालकी किंवा मालमत्तेतील हिस्सा मिळणे नव्हे. तसेच सासू-सासऱ्यांच्या घरात कोणत्याही परिस्थितीत कायमस्वरूपी राहण्याचा निरपवाद अधिकार मिळतो, असेही नाही.
न्यायालय संबंधित सर्व बाबींचा विचार करून निर्णय घेऊ शकते.
पतीचा मृत्यू झाल्यास सुनेला मालमत्तेत हक्क मिळतो का?
पतीचा मृत्यू झाल्यानंतर मालमत्तेच्या हक्काबाबत परिस्थिती बदलू शकते. पतीच्या स्वतःच्या मालमत्तेत किंवा त्याला कायदेशीररीत्या मिळालेल्या हिस्स्यात पत्नीला लागू वारसा कायद्यानुसार अधिकार मिळू शकतात.
मात्र, पतीच्या मृत्यूनंतर सासू-सासऱ्यांच्या स्वतःच्या मालकीच्या प्रत्येक मालमत्तेत सुनेला आपोआप हिस्सा मिळतो, असे नाही.
हिंदू उत्तराधिकार कायद्यानुसार, पतीच्या मालमत्तेचा वारसा ठरवताना त्याचे कायदेशीर वारस आणि मालमत्तेचे स्वरूप विचारात घेतले जाते. याशिवाय, पतीच्या मृत्यूनंतर आर्थिक आधाराची गरज असलेल्या विधवा सुनेसाठी काही विशिष्ट कायदेशीर तरतुदी लागू होऊ शकतात.
उदाहरणार्थ, हिंदू दत्तक व निर्वाह कायदा, 1956 मधील कलम 19 मध्ये काही अटींच्या अधीन राहून विधवा सुनेच्या निर्वाहाबाबत तरतूद आहे. मात्र, या तरतुदीमुळे सासऱ्यांच्या प्रत्येक मालमत्तेवर तिला मालकी हक्क मिळतो, असा अर्थ होत नाही.
सासू-सासरे सुनेला घरातून बाहेर काढू शकतात का? Legal Consultation for Property
हा प्रश्नही अनेक कुटुंबांमध्ये महत्त्वाचा ठरतो. याचे उत्तर प्रत्येक प्रकरणातील परिस्थितीवर अवलंबून असते.
घर सासू-सासऱ्यांच्या मालकीचे असेल, तर त्यांना त्यांच्या मालमत्तेवरील कायदेशीर अधिकार असतात. दुसरीकडे, सुनेला घरगुती हिंसाचारविरोधी कायद्यानुसार सामायिक घरात राहण्याचा अधिकार लागू होत असल्यास, तिच्या अधिकारांचाही विचार करावा लागतो.
सर्व प्रकरणांमध्ये सुनेला घराबाहेर काढता येते किंवा तिला कोणत्याही परिस्थितीत घरातून बाहेर काढता येत नाही, असे सरसकट म्हणता येणार नाही. संबंधित कायदे, न्यायालयीन आदेश, मालमत्तेची मालकी आणि कुटुंबातील परिस्थिती यानुसार निर्णय होतो.
मालमत्तेच्या वादात काय करावे?
सासू-सासरे आणि सून यांच्यात घर किंवा जमिनीवरून वाद निर्माण झाल्यास सर्वप्रथम मालमत्तेची कागदपत्रे तपासावीत. मालमत्ता कोणाच्या नावावर आहे, ती कशी मिळवली गेली आणि वारसाहक्कासंबंधी कोणत्या तरतुदी लागू होतात, याची माहिती घ्यावी.
गरज पडल्यास मालमत्ता विषयक वकिलांचा सल्ला घ्यावा. घरात राहण्याचा अधिकार, निर्वाहभत्ता किंवा वारसाहक्क यांसारखे मुद्दे वेगवेगळे असल्यामुळे प्रत्येक बाबीचा स्वतंत्रपणे विचार करणे आवश्यक आहे.
थोडक्यात सांगायचे तर, सासू-सासऱ्यांच्या घरावर, जमीन किंवा मालमत्तेवर सुनेला केवळ नातेसंबंधामुळे आपोआप मालकी हक्क मिळत नाही. मात्र, विशिष्ट परिस्थितींमध्ये तिला राहण्याचा अधिकार, निर्वाहभत्ता किंवा वारसाहक्कासंबंधी कायदेशीर संरक्षण मिळू शकते. त्यामुळे कोणताही निष्कर्ष काढण्यापूर्वी मालमत्तेचे स्वरूप आणि लागू कायद्यांची माहिती घेणे महत्त्वाचे आहे.

नमस्कार employeesindia.in हि एक न्युज पोर्टल आहे . या पोर्टल वर तुम्हाला तुमच्या हक्काच्या ताज्या घडामोडी वाचण्यास मिळतील . मला पत्रकारिता क्षेत्रामध्ये 5 वर्षाचा अनुभव आहे त्याचा मी या पोर्टल वर लिखाणासाठी उपयोग करत आहे करत आहे .







