Jeevan Pramaan : पेन्शनधारकांनी Digital Life Certificate भरताना ‘या’ गोष्टींची काळजी घ्या; फसवणूक टाळण्यासाठी सरकारचा सल्ला
मुंबई : सरकारी पेन्शन घेणाऱ्या नागरिकांसाठी Jeevan Pramaan Digital Life Certificate ही सुविधा अत्यंत महत्त्वाची आहे. पेन्शन सुरू ठेवण्यासाठी दरवर्षी Life Certificate सादर करावे लागते. डिजिटल पद्धतीमुळे पेन्शनधारकांना बँक किंवा संबंधित कार्यालयात प्रत्यक्ष जाण्याची गरज कमी झाली आहे. मात्र, ऑनलाइन पद्धतीचा वापर करताना Cyber Fraud आणि Online Scam पासून सावध राहणेही तितकेच महत्त्वाचे आहे.
केंद्र सरकारच्या Department of Pension & Pensioners’ Welfare (DoPPW) कडून Digital Life Certificate सादर करताना पेन्शनधारकांनी काही महत्त्वाच्या सुरक्षा उपायांचे पालन करण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
फक्त अधिकृत माध्यमातूनच Digital Life Certificate जमा करा
Jeevan Pramaan सादर करताना अनोळखी व्यक्ती, एजंट किंवा संशयास्पद मोबाइल अॅपच्या माध्यमातून प्रक्रिया करू नये. अधिकृत Jeevan Pramaan Portal, संबंधित अधिकृत अॅप किंवा मान्यताप्राप्त केंद्रांचा वापर करणे सुरक्षित आहे.
Jeevan Pramaan ही भारत सरकारची Aadhaar आधारित biometric सुविधा असून, यामध्ये Fingerprint, Iris किंवा Face Authentication च्या माध्यमातून Digital Life Certificate तयार केले जाऊ शकते.
Aadhaar आणि बँक खात्याची माहिती देताना सावध रहा
Digital Life Certificate तयार करताना Aadhaar Number, PPO Number, Pension Account Number, Mobile Number यांसारखी माहिती आवश्यक असू शकते. त्यामुळे ही माहिती कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीस फोनवर किंवा WhatsApp वर पाठवू नये.
विशेषतः OTP, ATM PIN, UPI PIN किंवा Internet Banking Password कोणालाही सांगू नये. Life Certificate अपडेट करण्याच्या नावाखाली कोणी फोन करून आर्थिक माहिती मागितल्यास सावध राहणे आवश्यक आहे.
बनावट वेबसाइट आणि अॅपपासून सावध राहा
ऑनलाइन Pension Update, Jeevan Pramaan Registration किंवा Life Certificate करण्याच्या नावाखाली बनावट वेबसाइट किंवा अॅपद्वारे फसवणूक होण्याची शक्यता असते. त्यामुळे इंटरनेटवर मिळालेल्या कोणत्याही लिंकवर क्लिक करण्यापूर्वी ती अधिकृत आहे का, हे तपासणे महत्त्वाचे आहे.
अधिकृत Jeevan Pramaan वेबसाइटवरूनच संबंधित सेवा वापरणे सुरक्षित आहे.
Certificate तयार झाल्यानंतर Pramaan ID जतन करा
Digital Life Certificate यशस्वीपणे तयार झाल्यानंतर Pramaan ID तयार होते आणि त्याबाबत मोबाइलवर SMS प्राप्त होतो. हा Pramaan ID भविष्यात Certificate पाहण्यासाठी किंवा डाउनलोड करण्यासाठी उपयोगी ठरतो.
त्यामुळे SMS मधील Pramaan ID जतन करून ठेवणे योग्य ठरेल. अधिकृत पोर्टलवर Pramaan ID आणि OTPच्या मदतीने Digital Life Certificate डाउनलोड करता येते.
घरबसल्या Life Certificate ची सुविधाही उपलब्ध
ज्या पेन्शनधारकांना केंद्रावर जाणे शक्य नाही, त्यांच्यासाठी काही अधिकृत संस्थांमार्फत Doorstep Digital Life Certificate Service उपलब्ध आहे. उदाहरणार्थ, India Post Payments Bank च्या माध्यमातून पात्र पेन्शनधारकांना घरपोच DLC सेवा मिळू शकते.
मात्र, ही सेवा घेतानाही अधिकृत माध्यमाचा वापर होत आहे का, याची खात्री करणे आवश्यक आहे.
पेन्शनधारकांनी काय लक्षात ठेवावे?
Digital Life Certificate भरताना कोणत्याही अनोळखी व्यक्तीला OTP, UPI PIN किंवा बँकिंग Password देऊ नये. संशयास्पद लिंकवरून अॅप डाउनलोड करू नये. Aadhaar आणि Pension संबंधी कागदपत्रांची माहितीही काळजीपूर्वक हाताळावी.
Jeevan Pramaan ही सुविधा पेन्शनधारकांसाठी सोयीची असली तरी Digital Payment आणि Online Banking प्रमाणेच त्याचा वापर करताना Cyber Security कडे लक्ष देणे गरजेचे आहे.
महत्त्वाचे : Digital Life Certificate सादर करण्यासाठी अधिकृत Jeevan Pramaan Portal चाच वापर करा.
नमस्कार employeesindia.in हि एक न्युज पोर्टल आहे . या पोर्टल वर तुम्हाला तुमच्या हक्काच्या ताज्या घडामोडी वाचण्यास मिळतील . मला पत्रकारिता क्षेत्रामध्ये 5 वर्षाचा अनुभव आहे त्याचा मी या पोर्टल वर लिखाणासाठी उपयोग करत आहे करत आहे .